Prezentujemy jedenastą edycję książki „Co zmienilibyśmy w Polsce i Europie?”, która jest zbiorem trzydziestu tematycznych esejów autorstwa studentów z całej Polski.

Publikacja powstała w ramach ogólnopolskiego konkursu na najciekawszy esej. Organizujemy go każdego roku w celu: promowania aktywności obywatelskiej, refleksji nad współczesnymi wyzwaniami społecznymi, rozwijania umiejętności analitycznego myślenia i formułowania własnych poglądów w duchu debaty publicznej.

Każdy z esejów stanowi autorski głos młodego pokolenia – studentów różnych kierunków i uczelni – w sprawach istotnych dla przyszłości Polski i Europy. Ta publikacja to nie tylko wartościowe źródło inspiracji i wiedzy, ale również cenne świadectwo intelektualnego zaangażowania młodych ludzi w sprawy publiczne.

To również okazja do poznania różnorodnych perspektyw i idei, które – choć czasem kontrowersyjne – stanowią istotny wkład w debatę o kształcie naszej wspólnej przyszłości.

Niniejsza publikacja opiera się na silnym przekonaniu, że współczesny świat stoi na krytycznym rozdrożu. W obliczu ponownych wojen, rosnących napięć geopolitycznych i coraz silniejszego populizmu w społeczeństwach demokratycznych, pytanie postawione w tytule tej książki – „Jak globalne finanse mogą zapobiec wojnie?” – staje się nie tylko przedmiotem badań akademickich, ale także kluczową kwestią dla przyszłości porządku międzynarodowego. We współczesnym świecie sam wzrost gospodarczy nie gwarantuje ani stabilności, ani sprawiedliwości. Kapitał, choć zdolny do wspierania demokracji i współpracy, ma również potencjał pogłębiania nierówności, destabilizowania państw i osłabiania zaufania społecznego. Globalne finanse nie są moralnie neutralne; sposób ich organizacji, regulacji i wykorzystania ma bezpośredni wpływ na jakość demokracji, bezpieczeństwo społeczne i trwałość pokoju.

Do współtworzenia niniejszej publikacji zaprosiliśmy autorów z różnych dziedzin, w tym polityki, ekonomii, finansów i dyplomacji. Łączy ich przekonanie, że przyszły porządek gospodarczy musi opierać się nie tylko na efektywności ekonomicznej, ale także na odpowiedzialności społecznej, prawach człowieka i solidarności między narodami. Szczególnie ważną rolę w tym tomie odgrywa głos Lecha Wałęsy – osoby, której życie i doświadczenie polityczne stały się symbolem pokojowej transformacji XX wieku. Jego refleksje przypominają nam, że trwały pokój nie wynika wyłącznie z porozumień politycznych czy kalkulacji ekonomicznych. Pokój wymaga sprawiedliwości, dialogu i moralnych fundamentów w życiu publicznym.

Czarne Łabędzie były z nami zawsze, dopiero Nassim Nicolas Taleb uświadomił nam ich istnienie. Bo przecież „coś co nienazwane, nie istnieje”. Pandemię, katastrofy klimatyczne, ale także wojny, rewolucje, pojawianie się nowych religii (tak, tak!!) to wydarzenia nieprzewidywalne, bo nie stanowiące kontynuacji dotychczas identyfikowanych trendów, a wywierające ogromny wpływ na społeczeństwa i ich gospodarki. Coś jednak się zmieniło! Dzisiaj obserwujemy całe stada Czarnych Łabędzi, może dlatego, że umiemy je identyfikować, a może dlatego, że życie na Ziemi uległo niesłychanej intensyfikacji. Jak sobie z nimi poradzić? Na szczęście Taleb podsunął nam sposób. Chodzi o „antykruchość”, czyli zdolność nie tyle absorpcji, co dostosowywania się do tych nieoczekiwanych zmian. Czarne Łabędzie to nie tylko katastrofy, ale niekiedy także zmiany korzystne. Przede wszystkim jednak, o czym przeczytamy w niniejszej publikacji to katalizatory przekształceń systemu.

Książka, którą Państwu polecam, koncentruje się wokół zagadnień ekonomicznych, wychodzi jednak poza ściśle rozumianą gospodarkę i interpretuje ją z niekiedy zaskakujących punktów widzenia.

Krajobraz zrównoważonych finansów w Polsce w 2026 roku kształtują dynamiczne zmiany regulacyjne, zanikające doświadczenia raportowania ESG, weryfikacja rynkowa ambitnych założeń ograniczania emisji oraz wciąż wysoka mobilizacja kapitału na rzecz transformacji energetycznej.

O tych i wielu innych kluczowych trendach dowiedzą się Państwo już podczas premiery szóstej edycji raportu “Zielone Finanse w Polsce 2026” – niezbędnej publikacji dla każdego, kto chce zrozumieć stan i perspektywy zielonego finansowania w naszym kraju.

Serdecznie zapraszamy do udziału w premierze, podczas której po prezentacji najważniejszych wniosków raportu odbędzie się panel dyskusyjny z udziałem autorów i ekspertów.

Zagrożenia nadmiernego długu publicznego” to cyklicznie przygotowywany raport mający na celu popularyzację problematyki długu publicznego (długu 37 mln Polaków), czynników jego wzrostu i stabilności, potencjalnych zagrożeń wynikających z rosnącego zbyt szybko poziomu długu publicznego.

To już piąty raport z rzędu. Mimo wspólnego, niezmieniającego się tytułu, w każdej edycji można znaleźć jakieś tematy specjalne, nie powtarzające się, ważne w danym roku. W 2026 r. są to ocena (nie)skuteczności działania unijnych i krajowych reguł fiskalnych w kontekście wysokiego deficytu i rosnącego długu oraz uwarunkowania przyszłej konsolidacji finansów publicznych, zmniejszenia ich nierównowagi.

To istotne z punktu widzenia prognozowanego przekroczenia przez relację państwowego długu publicznego do PKB ustawowego i konstytucyjnego poziomu 55%, a może nawet 60%