
Zachęcamy do obejrzenia transmisji ze spotkania
W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele wszystkich zainteresowanych środowisk. Odbiór koncepcji umowy modelowej i samego jej projektu był pozytywny, głosów krytycznych było niewiele. Uczestnicy prezentacji zostali poproszeni o nadsyłanie uwag.
Jeden z banków zadeklarował gotowość wprowadzenia modelowej umowy u siebie, gdy tylko proces konsultacji zostanie doprowadzony do końca.
W sierpniu wpłynęły uwagi od trzech instytucji:
- Rzecznika Finansowego
- Związku Banków Polskich
- Banku Gospodarstwa Krajowego
Niemal wszystkie uwagi zostały uwzględnione i omówione z ich autorami, a w przypadku pozostałych uzgodniono zmiany. Na początku listopada odbyły się końcowe spotkania z autorami uwag, a następnie projekt trafi do finalnej akceptacji Kapituły Ekspertów Prawa.
KOLEJNE KROKI
1 grudnia – Kongres Consumer Finance
Prof. Michał Romanowski wspólnie z dr Michałem Ziemniakiem rozmawiał będzie o ochronie praw konsumenta i ryzyku systemowym
2 grudnia – Kongres Bankowości Detalicznej
Przedstawimy finalną wersje Modelowej Umowy Kredytu Hipotecznego
Następnym krokiem będzie uzyskanie opinii instytucji odpowiedzialnych za stabilność finansową Polski. Naszym ostatecznym celem jest udostepnienie bankom umowy, w przypadku której ryzyko prawne zostanie ograniczone do absolutnego minimum.
Modelowa umowa kredytu hipotecznego stanowi nowość na polskim konsumenckim rynku finansowym. Powinna ona uporządkować rynek kredytów hipotecznych, w pierwszym rzędzie redukując ryzyko prawne związane z tymi kredytami. Projekt został sporządzony przez Kapitułę Ekspertów Prawa składającą się z naukowców i praktyków z zakresu prawa cywilnego, w szczególności w obszarze konsumenckiego rynku finansowego. Pracami kapituły kieruje prof. Michał Romanowski, który w wywiadzie dla Business Insidera omówił proces tworzenia umowy.
Tysiące procesów wytoczonych bankom przez ich klientów skłoniło nas do poszukiwania rozwiązań, które uchronią system kredytów hipotecznych od powtórzenia się tej sytuacji. O pracy nad projektem umowy napisał również na łamach Parkietu prof. Marek Wierzbowski, partner prowadzący w kancelarii Prof. Wierzbowski i Partnerzy.
Jak długo KOF pracował nad wzorem umowy?
Kwiecień 2022 – Seminarium Ryzyko i Regulacje
W trakcie dyskusji panelowej na temat ryzyka stopy procentowej kredytów hipotecznych wyrażony zostaje postulat sporządzenia standardowego wzorca kredytu mieszkaniowego
Czerwiec 2022 – Europejski Kongres Finansowy
Zapada decyzja o sporządzeniu przez KOF raportu na temat nowego kształtu kredytów mieszkaniowych. Jednym z omawianych tematów ma być celowość opracowania standardowego wzorca kredytu mieszkaniowego, co miało na celu maksymalne ograniczenie ryzyka prawnego obarczającego kredyty mieszkaniowe.
Listopad 2022
Grupa 63 ekspertów EKF uczestniczących w projekcie nowej koncepcji kredytów mieszkaniowych rekomendowała „Wdrożenie jednolitego wzoru umowy kredytu mieszkaniowego, co miałoby na celu wyeliminowanie warunków niedozwolonych ex ante, a nie – co stawało się praktyką codzienności – ex post”.
Grudzień 2022 – Konferencja prasowa Europejskiego Kongresu Finansowego
KOF zaprezentował główne rekomendacje dotyczące rynku kredytów mieszkaniowych. Najważniejsza z nich dotyczyła konieczności sporządzenia jednolitego wzoru umowy kredytu mieszkaniowego.
Marzec 2023
Grupa robocza KOF, której członkami byli prawnicy z największych banków oraz z EY rozpoczęła prace nad projektem umowy. Uwzględnił on orzeczenia sądów oraz istotne poglądy UOKiK dotyczące umów kredytu mieszkaniowego.
Czerwiec 2023 – Europejski Kongres Finansowy
Uczestnicy panelu “Jak zredukować ryzyko prawne kredytów mieszkaniowych” jednoznacznie poparli prowadzone już prace zmierzające do opracowania wzorca kredytu mieszkaniowego.
Październik 2023
Gotowy projekt wzorca umowy kredytu mieszkaniowego został przesłany do UOKiK z prośbą o uwagi. Do dziś pismo to pozostaje bez odpowiedzi, co oznacza, że nie otrzymano ani uwag, ani akceptacji. W tej sytuacji dalsze prace nad umową zostały zawieszone.
Styczeń – Czerwiec 2024
KOF dyskutował z ekspertami możliwe sposoby wznowienia prac nad wzorcem umowy.
Październik 2024
Rozpoczęły się prace nad wzorcem standardu kredytu mieszkaniowego prowadzone z myślą o rozwoju rynku listów zastawnych. Ich celem było opracowanie wzorca umowy kredytu, w znakomitym stopniu wolnej od ryzyka prawnego. Dzięki temu kredyty udzielone na tym wzorcu mogłyby stanowić zabezpieczenie emisji listów zastawnych. Opracowania wzorca podjęła się Kapituła Ekspertów Prawa powiłana przez KOF. W jej skład weszli naukowcy i praktycy z zakresu prawa cywilnego, w szczególności w obszarze konsumenckiego rynku finansowego. Mogą oni korzystać z wiedzy z zakresu bankowości i rynku kredytowego. Uzgodniony i autoryzowany przez nich projekt powinien w znakomitym stopniu zniwelować ryzyko prawne związane z długoterminowymi kredytami mieszkaniowymi. Pracami Kapituły kieruje profesor Michał Romanowski z Uniwersytetu Warszawskiego.
Listopad 2024 – Maj 2025
Trwały prace nad projektem, połączone z szeregiem wewnętrznych konsultacji.
Maj 2025
Projekt modelowej umowy kredytu hipotecznego został przyjęty przez Kapitułę. Szczególnie cenny jest modelowy charakter umowy, który daje szanse na postrzeganie jej postanowień jako zbiór dobrych praktyk. Ma ona zatem większa wartość niż zwykły wzorzec umowy.
Czerwiec 2025 – Europejski Kongres Finansowy
Odbyła się dyskusja panelowa z udziałem Przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego, Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Rzecznika Finansowego, członków Komitetu Stabilności Finansowej, środowiska bankowego, a także przedstawicieli Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego przy Ministrze Sprawiedliwości oraz środowiska akademickiego. Podsumowując dyskusję wszyscy paneliści potwierdzili, że wdrożenie modelowej umowy kredytu hipotecznego może przyczynić się do zwiększenia stabilności rynku finansowego a także obniżenia kosztów pośrednictwa kredytowego.